Υπάρχουν στιγμές μέσα σε ένα νοσοκομείο που δεν καταγράφονται σε κανένα βιβλίο λογοδοσίας. Δεν μπαίνουν σε φακέλους, δεν αποτυπώνονται σε εξετάσεις, δεν μετριούνται σε δείκτες. Όπως εκείνη η σιωπηλή παρουσία δίπλα στο κρεβάτι του ασθενή. Ένα χέρι που κρατά ένα άλλο χέρι που τρέμει από φόβο. Ένα βλέμμα που λέει «είμαι εδώ, δίπλα σου» πριν καν ειπωθεί λέξη. Και όταν σηκώσεις το κεφάλι, θα αντικρίσεις τη νοσηλεύτρια ή το νοσηλευτή της βάρδιας.
Αναντίρρητα, η φροντίδα δεν είναι μόνο πράξη, είναι σχέση και οι νοσηλευτές-τριες είναι αυτοί που τη χτίζουν κάθε μέρα, σχεδόν αθόρυβα, αφού δεν θα τους διαβάσεις στα πρωτοσέλιδα. Δεν θα τους ακούσεις να καυχιούνται για όσα κάνουν. Αλλά θα τους βρεις πάντα εκεί, δίπλα , στις πιο δύσκολες ώρες. Όταν ο φόβος μεγαλώνει, όταν η αγωνία γίνεται σιωπή, όταν η λέξη «καλά» μοιάζει πολύ μακριά.
Είναι εκείνες-οι που θα εξηγήσουν ξανά και ξανά, υπομονετικά, που θα σκύψουν στην ανάγκη με προσοχή, όχι από υποχρέωση αλλά από ενδιαφέρον. Εκείνες-οι που θα μείνουν λίγο παραπάνω, όχι γιατί πρέπει, αλλά γιατί νιώθουν, γιατί υπάρχουν λέξεις που βαραίνουν όταν τις ακούς και εκείνες -οι ξέρουν πώς να τις κάνουν λίγο πιο ανθρώπινες.
Όμως το νοσοκομείο είναι ένας ζωντανός οργανισμός, ένας χώρος όπου άνθρωποι διαφορετικών ρόλων συναντιούνται με έναν κοινό σκοπό ,τον Άνθρωπο. Και μέσα σε αυτόν τον χώρο, η συνεργασία δεν είναι επιλογή αλλά προϋπόθεση.
Αδιαμφισβήτητα η σχέση ιατρών και νοσηλευτών δεν είναι ιεραρχική, είναι όμως συμπληρωματική. Ο ένας βλέπει τη διάγνωση, ο άλλος ζει την καθημερινότητα της φροντίδας. Ο ένας σχεδιάζει την πορεία, ο άλλος τη στηρίζει βήμα-βήμα. Και μέσα σε αυτή τη σιωπηλή σύμπλευση, γεννιέται η πραγματική ποιότητα.
Γιατί η υγεία δεν είναι μόνο οι αποφάσεις, είναι η εφαρμογή τους με συνέπεια, με προσοχή, με ανθρώπινη επαφή. Είναι η στιγμή που ο γιατρός θα εμπιστευτεί και η νοσηλεύτρια-ης θα ανταποκριθεί. Χωρίς ανταγωνισμό, χωρίς αμφιβολίες, με κοινή ευθύνη.
Η αλήθεια είναι πως η υγεία συχνά θεωρείται δεδομένη μέχρι να πάψει να είναι. Μέσα σε αυτή την εύθραυστη ισορροπία, κάποιοι άνθρωποι γίνονται στήριγμα αθόρυβα, με μικρές πράξεις, με ένα «μην ανησυχείτε», με ένα «θα το περάσουμε μαζί», με μια παρουσία που παραμένει όταν σβήνουν τα φώτα.
Και το νοσοκομείο, τελικά, δεν κρίνεται μόνο από τον εξοπλισμό ή τις υποδομές του. Κρίνεται από τον τρόπο που συνεργάζονται και προσφέρουν οι άνθρωποί του στους συνανθρώπους που έχουν ανάγκη. Από τον σεβασμό μεταξύ τους. Από τη διάθεση να ακούσουν ο ένας τον άλλον. Γιατί εκεί όπου υπάρχει συνεργασία, υπάρχει ασφάλεια. Και εκεί όπου υπάρχει ασφάλεια, ο ασθενής μπορεί πραγματικά να νιώσει Άνθρωπος.
Η Παγκόσμια Ημέρα Νοσηλευτή είναι μια υπενθύμιση ότι πίσω από κάθε θεραπεία υπάρχει ένας άνθρωπος που φροντίζει και πίσω από κάθε πρωτόκολλο υπάρχει κάποιος που νιώθει.Η νοσηλευτική φροντίδα είναι εκείνη που προστατεύει την αξιοπρέπεια και την ψυχή του ασθενή και αποδεικνύει ότι στο νοσοκομείο δεν νοσηλεύονται περιστατικά, αλλά Άνθρωποι.
Γιατί, τελικά, η υγεία δεν είναι μόνο η επιβίωση του σώματος. Είναι η βεβαιότητα πως, ακόμα και στον πιο μεγάλο πόνο, κάποιος θα κρατά το χέρι σου. Είναι να νιώθεις πως η ζωή σου έχει αξία στα χέρια εκείνων που σε φροντίζουν. Είναι το “μαζί” που θεραπεύει. Σήμερα, υποκλινόμαστε σε εκείνους που κάνουν την ανθρωπιά επάγγελμα
Δρ Αγλαΐα (Λία) Ρογγανάκη
Διοικήτρια Γενικού Νοσοκομείου Τρικάλων
Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΔΠΘ