Στην ολοκληρωμένη εντομολογική και επιδημιολογική παρακολούθηση, στη χρήση drones και σύγχρονου εξοπλισμού, καθώς και στην αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων και δεδομένων πεδίου για την υποστήριξη των αποφάσεων στηρίζεται το νέο ενιαίο πρόγραμμα καταπολέμησης κουνουπιών της Περιφέρειας Θεσσαλίας.
Για την Περιφερειακή Αρχή είναι πολύ καίρια η σημασία της πρόληψης και της έγκαιρης παρέμβασης για την προστασία της δημόσιας υγείας, ιδιαίτερα σε μια περιοχή όπως η Θεσσαλία, η οποία συγκαταλέγεται στις πλέον επιβαρυμένες περιοχές της χώρας ως προς τον Ιό του Δυτικού Νείλου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, από το 2010 έως το 2025 καταγράφηκαν στη Θεσσαλία 320 επιβεβαιωμένα κρούσματα του ιού, αριθμός που αντιστοιχεί στο 14% των συνολικών κρουσμάτων της χώρας.
Το δίκτυο παρακολούθησης στη Θεσσαλία περιλαμβάνει περίπου 5.000 δυνητικές εστίες αναπαραγωγής κουνουπιών, 27 σταθερές θέσεις παγίδων σύλληψης ακμαίων κουνουπιών και χιλιάδες δειγματοληψίες πεδίου σε υγροτόπους, αγροτικές και περιαστικές περιοχές.
Ο Δρ. Σπυρίδων Μουρελάτος, διακεκριμένος βιολόγος – υδροβιολόγος, επικεφαλής της εταιρείας «Οικοανάπτυξη» και πρώην πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Καταπολέμησης Κουνουπιών (EMCA), παρουσίασε στο Ηχόραμα 100,8 και στην εκπομπή “Μεσημεριανό Μαγκαζίνο” αναλυτικά τη δομή του προγράμματος.
Πιο αναλυτικά, όλα όσα υπογράμμισε στη Βάσω Μπαλαμπάνη συμπυκνώνονται στα παρακάτω:
Να μειώσουμε τον επιδημιολογικό κίνδυνο
«Ο στόχος είναι προφανής και δεν είναι άλλος από το να μειώσουμε την όχληση και να μειώσουμε τον επιδημιολογικό κίνδυνο.
Γιατί τα κουνούπια, εκτός από όχληση, προκαλούν και αρρώστιες, μεταξύ των οποίων και τον ιό του Δυτικού Νείλου.
Η στόχευση, επομένως, είναι αυτή και το νέο της υπόθεσης είναι ότι έχουμε, για πρώτη φορά, τρία-τέσσερα… σε όλη την Περιφέρεια και σε αυτό συνδράμει η τεχνολογία την οποία χρησιμοποιούμε για να μπορούμε να παίξουμε σε οικονομία κλίμακας, για να βάλουμε δεδομένα, για να συνθέσουμε τις πληροφορίες και, κυρίως, για να σχεδιάσουμε και για το μέλλον.
Βασιζόμαστε σε 26 χρόνια παρουσίας, αδιάλειπτης φυσικής παρουσίας ως εταιρεία, και ταυτόχρονα έχουμε ψηφιοποιήσει (τα τελευταία δέκα χρόνια) όλα αυτά τα δεδομένα, γεγονός το οποίο μας δίνει τη δυνατότητα να λαμβάνουμε αποφάσεις με βάση δεδομένα για να κάνουμε πολλές στρατηγικές κινήσεις, για να μειώσουμε την όχληση και τον κίνδυνο».
Τα drones και η εφαρμογή mosquito vision
«Τα drones έχουν αλλάξει το σκηνικό τελευταία έξι-επτά χρόνια και εμείς, ως εταιρεία, είμαστε μάλλον αυτή με τις περισσότερες εφαρμογές. Ψεκάζουμε περίπου 20.000 με 25.000 στρέμματα. Πολύ λιγότερα, βεβαίως, στη Θεσσαλία γιατί δεν έχει τόσο εκτεταμένα φυσικά συστήματα.
Επίσης, τα drones μας τα χρησιμοποιούμε πάρα πολύ σε απεικονίσεις.
Για παράδειγμα, όταν μετά τον Daniel όταν την αμέσως επόμενη χρονιά, υπήρχε η συρρίκνωση της υδατικής επιφάνειας της λίμνης Κάρλας και η απελευθέρωση καινούργιων επιφανειών όπου έπρεπε να παρακολουθούμε συνέχεια περιμετρικά το τι σημαίνει αυτό σε επίπεδο παραγωγής κουνουπιών.
Τα drones, επίσης, έχουν απεικονιστικές δυνατότητες που μπορούμε να παρακολουθούν ύδατα αλλά μπορούμε να παρακολουθούμε και για να ταυτοποιήσουμε κουνούπια.
Ακόμη, χρησιμοποιούμε πολύ αυτόματους μετρητές κουνουπιών με σένσορες.
Αυτό σημαίνει ότι τοποθετείς διάφορες τέτοιες αυτόματες παγίδες σε διάφορες καίριες θέσεις και έτσι, πάλι, μπορείς να αντλήσεις πληροφορίες για το πως να εντατικοποιήσεις, να κάνεις πιο στοχευμένες δράσεις.
Τέλος, έχουμε μια εφαρμογή που λέγεται mosquito vision, την οποία μπορεί να κατεβάσει ο οποιοσδήποτε πολίτης, και με τον τρόπο αυτό να έχει πενθήμερη πρόβλεψη σε επίπεδο οικισμού.
Για 300 οικισμούς της Θεσσαλίας, λοιπόν, έχουμε πενθήμερη πρόβλεψη για τη βραδινή, μεταξύ 20:30 και 22:30, και τη νυχτερινή, από τις 22:30, για την όχληση αυτή».
Επιβαρυμένη η περιοχή
«Είναι λίγο επιβαρυμένη η περιοχή και, μάλιστα, και στον αστικό ιστό, εξ ου και η σημασία της προστασίας για τους ηλικιωμένους για το επόμενο ζεστό τρίμηνο Αυγούστου-Σεπτεμβρίου.
Πρέπει να δοθεί μεγάλη μέριμνα και φροντίδα για τους ηλικιωμένους. Να μην τους αφήνουμε, δηλαδή, εκτεθειμένους σε τσιμπήματα κουνουπιών.
Το άλλο είναι ότι αυτή η εφαρμογή έχει και λειτουργίες που μας δίνουν τη δυνατότητα να υποδηλώσουμε το σημείο στο οποίο εμείς έχουμε προβλήματα όχλησης κουνουπιών.
Παράλληλα, μας επιτρέπει να υποδείξουμε πιθανές εστίες αναπαραγωγής κουνουπιών προκειμένου σε 24 ώρες να πάνε τα συνεργεία και να κάνουν τις δράσεις που χρειάζεται να γίνουν».
Οι κάτοικοι θα πρέπει να ενημερώνονται
«Οι κάτοικοι θα πρέπει να ενημερώνονται ώστε να γνωρίζουν τι να περιμένουν.
Με τα κουνούπια έχουμε τέσσερις βασικούς εχθρούς.
Ο ένας έχει να κάνει με την ελονοσία, κάτι που το αντιμετωπίζουμε σχετικά καλά.
Το άλλο έχει να κάνει με το ιό του Δυτικού Νείλου που και αυτό, ας πούμε, το αντιμετωπίζουμε σχετικά καλά.
Το τρίτο έχει να κάνει με την όχληση. Σε αυτό είμαστε μάλλον καλοί.
Και υπάρχει και το κουνούπι τίγρης που έχει έρθει τα τελευταία 10-15 χρόνια στη χώρα μας και το οποίο το βγάζουμε εμείς, οι κάτοικοι, μέσα από τους αυλόγυρους μας, μέσα από τα πιατάκια με τα γλαστράκια.
Αυτό είναι κάτι για το οποίο ούτε η Περιφέρεια ούτε οι Δήμοι μπορούν να κάνουν το παραμικρό.
Θα πρέπει οι ίδιοι οι κάτοικοι να επιληφθούν του θέματος, να προσπαθήσουν να μην εκτρέφουν κουνούπια στην αυλή τους, να προστατεύσουν τα πιο ευπαθή μέλη της οικογένειας.
Η ειδοποιός διαφορά ανάμεσα σε αυτό το κουνούπι και τα υπόλοιπα είναι ότι τσιμπάει στη διάρκεια της ημέρας.
Όποιος επιθυμεί περαιτέρω ενημέρωση και στήριξη, μπορεί να απευθυνθεί στη Δ/νση Δημόσιας Υγείας είτε σε εμάς, την Οικοανάπτυξη, για να τους ενημερώσουμε και να τους βοηθήσουμε».
Βάσω Μπαλαμπάνη