Υπάρχουν στιγμές μέσα στην ημέρα που δεν σκεφτόμαστε καν το νερό που τρέχει καθαρό, το φως που μπαίνει από το παράθυρο, την απλή βεβαιότητα ότι μπορούμε να αναπνεύσουμε, να φάμε, να συνεχίσουμε. Κι όμως, αυτή η σιωπηλή κανονικότητα δεν είναι δεδομένη ,είναι το αποτέλεσμα μιας εύθραυστης ισορροπίας που κρατά ενωμένα τον άνθρωπο, τη φύση και κάθε μορφή ζωής γύρω μας. Μια ισορροπία που δεν φαίνεται, αλλά μας στηρίζει καθημερινά σαν ένας αόρατος ιστός εμπιστοσύνης που, αν διαρραγεί, δεν θα κάνει θόρυβο… αλλά θα αλλάξει τα πάντα.
Η φετινή Παγκόσμια Ημέρα Υγείας δεν έρχεται απλώς να μας υπενθυμίσει την αξία της υγείας. Έρχεται να μας ζητήσει να την ξανασκεφτούμε από την αρχή. Όχι ως κάτι ατομικό, απομονωμένο, αλλά ως μια κοινή συνθήκη ζωής. Η προσέγγιση OneHealth εκφράζει αυτό ακριβώς .Η υγεία μας δεν είναι ανεξάρτητη από την υγεία των ζώων και του περιβάλλοντος. Είναι ένας ενιαίος παλμός. Και όταν αυτός ο παλμός διαταράσσεται σε ένα σημείο, η επίδραση διαχέεται παντού.
Μέσα σε αυτή τη νέα πραγματικότητα, το μήνυμα του Παγκόσμιου Οργανισμόυ Υγείας «Μαζί για την Υγεία. Με την επιστήμη» δεν αποτελεί απλώς ένα επικοινωνιακό σύνθημα. Αποτελεί στάση ζωής. Γιατί η επιστήμη δεν είναι κάτι απόμακρο. Είναι η καθημερινή μας ασφάλεια. Είναι η βάση πάνω στην οποία στηρίζεται η εμπιστοσύνη μας στο νερό που πίνουμε, στο φάρμακο που λαμβάνουμε, στην πρόληψη που μας προστατεύει.
Η εμπιστοσύνη στην επιστήμη δεν είναι αυτονόητη , οικοδομείται. Διαμορφώνεται μέσα από τη σχέση με τον γιατρό, τη διαφάνεια των αποφάσεων, τη συνέπεια και την αξιοπιστία των δεδομένων. Και, κυρίως, καλλιεργείται μέσα μας, όταν επιλέγουμε τη γνώση αντί του φόβου. Γιατί ο φόβος απομονώνει, ενώ η επιστήμη ενώνει. Ο φόβος δημιουργεί απόσταση, ενώ η επιστημονική τεκμηρίωση δημιουργεί κοινό έδαφος κατανόησης.
Σε αυτό το πλαίσιο, η συνεργασία μεταξύ επιστημόνων, επαγγελματιών υγείας, πολιτείας και κοινωνίας των πολιτών αποκτά καθοριστική σημασία. Οι σύγχρονες προκλήσεις ,όπως οι λοιμώδεις νόσοι, η μικροβιακή αντοχή, η ασφάλεια των τροφίμων και η κλιματική αλλαγή ,δεν αντιμετωπίζονται αποσπασματικά. Απαιτούν συντονισμό, ανταλλαγή γνώσης και κοινή δράση. Η προσέγγιση OneHealth δίνει το πλαίσιο για αυτή τη συλλογική ευθύνη, ενισχύοντας όχι μόνο την πρόληψη και την ετοιμότητα, αλλά και την ικανότητά μας να ανταποκρινόμαστε έγκαιρα και αποτελεσματικά σε κρίσεις που δεν γνωρίζουν σύνορα.
Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, καλούμαστε να στηρίξουμε αυτή τη σχέση εμπιστοσύνης. Να μην επιτρέψουμε στην αβεβαιότητα να μετατραπεί σε κανονικότητα. Να δώσουμε χώρο στη γνώση, να ακούσουμε τους ειδικούς, να αναγνωρίσουμε ότι η υγεία δεν είναι αυτονόητη αλλά αποτέλεσμα συνεργασίας, ευθύνης και συνειδητών επιλογών.
Πίσω από όλα αυτά, παραμένει ο άνθρωπος. Ο ασθενής που έχει ανάγκη από αξιοπρέπεια. Ο επαγγελματίας υγείας που ισορροπεί ανάμεσα στην επιστημονική ακρίβεια και την ανθρώπινη φροντίδα. Η κοινωνία που αναζητά σταθερότητα σε έναν κόσμο που μεταβάλλεται διαρκώς. Και τελικά, όλοι εμείς, που ερχόμαστε αντιμέτωποι με το ίδιο ερώτημα “Πώς προστατεύουμε αυτό που έχει πραγματική αξία;”Αν και η απάντηση δεν είναι εύκολη, είναι όμως ξεκάθαρη :
Mε την εμπιστοσύνη,τη συνεργασία και την επιστήμη.
Γιατί η υγεία δεν αποτελεί μόνο δικαίωμα. Είναι μια σχέση. Και αυτή η σχέση συνιστά το πιο ισχυρό μας θεμέλιο για το μέλλον.Και ίσως, τελικά, αυτό να είναι το πιο ουσιαστικό μήνυμα της ημέρας,η υγεία δεν έχει planB,γι αυτό έχουμε μόνο ένα δρόμο να συνεργαστούμε και να την θωρακίσουμε.
Δρ Αγλαΐα (Λία) Ρογγανάκη
Διοικήτρια Γενικού Νοσοκομείου Τρικάλων
Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΔΠΘ
